Belem



Belem - dzielnica portowa

Belem to dawna dzielnica portowa, z której wyruszały morskie wyprawy, poszerzające wiedzę Europejczyków o świecie i napełniające skarbiec Królestwa Portugalii nieprzebranymi skarbami z Afryki, Indii i Ameryki Południowej. Położona jest około 6 km. od centrum miasta, niedaleko miejsca gdzie Tag kończy swój naturalny bieg i wpada do Atlantyku. W czasie pierwszych wypraw znajdował się tu port morski Restelo, który stał się symbolem bogactwa i mocarstwowości Portugalii.

Gdy w 1497 roku Vasco da Gama wypływał z Belem jego celem były Indie. Dotarcie tam zajęło mu blisko 10 miesięcy.  Po jego powrocie do Lizbony na nabrzeżach Belem szykowano kolejną wyprawę, której celem również były Indie. Jednak kapitan ekspedycji - Pedro Alvares Cabral skierował okręty nieco bardziej na zachód i jego udziałem stało się odkrycie Brazylii.

Henryk Żeglarz, Wielki Mistrz Zakonu Templariuszy - inicjator wszelkiej morskiej aktywności Portugalii, wybudował w porcie Restelo kaplicę pod wezwaniem św. Marii, w której on i uczestnicy wypraw modlili się przed wyruszeniem w nieznane. Król Portugalii Manuel I zwany Szczęśliwym położył na jej miejscu kamień węgielny pod budowę klasztoru dla braci z zakonu św. Hieronima. Manuel I rozbudował także dzielnicę portową, którą nazwano nowym Betlejem – czyli Belém. Za czasów króla Jana V dzielnica osiągnęła szczyt rozwoju stając się popularnym wśród bogaczy miejscem lokowania posiadłości.

http://lizbona.24siedem.kylos.pl/templates/euro1/images/paski.png

 

Wieża Belem - Torre de Belém

Wieża Belem - budowla obronna na Tagu

Wieża zawdzięcza swą nazwę dzielnicy portowej Belem (Betlejem), w której ją zbudowano. Była jednym z elementów obronnych, powstałych by chronić miasto przed inwazją od strony oceanu. Jest najbardziej wysuniętą na zachód budowlą obronną Europy. Do czasu zakończenia budowy Torre Belem, ujście Tagu było chronione jedynie przez statki. Wieżę zbudowano na środku rzeki lecz wskutek osadzania się mułu i zmianę biegu wody dziś możemy dotrzeć do Torre Belem bezpośrednio z lądu. Wieżę wzniesiono w latach 1515-1521 w stylu manuelińskim, tak jak i leżący nieopodal klasztor zakonu Św. Hieronima. W okresie panowania Hiszpanów w Portugalii, przez sześćdziesiąt kolejnych lat, pełniła rolę więzienia, w którym m.in. trzymany był generał Józef Bem.

Przetrwała trzęsienie ziemi, a o jej renowację zadbał w 1840 roku król Ferdynand II, który był także inicjatorem budowy Pałacu Pena w Sintrze. Została ona wpisana na listę Światowego Dziedzictwa UNESCO w 1983 roku.

Dziś za opłatą około 5 Euro można zwiedzać jej wnętrze i z bliska przyjrzeć się wszystkim detalom architektonicznym, które nadają jej tak charakterystyczny i zarazem wdzięczny wygląd. Z górnych kondygnacji rozciąga się niezapomniany widok na Tag.

Pomnik Odkryć Geograficznych

pomnik odkrywcow

W 500 rocznicę śmierci Henryka Żeglarza, odsłonięto w dzielnicy Belem blisko 50 m. wysokości Pomnik Odkryć Geograficznych. W podziemiach pomnika znajduje się galeria, a z jej szczytu podziwiać można zarówno wieżę Belem, jak i klasztor Hieronimitów, czy most 25 Kwietnia, zwany wcześniej Mostem Salazara.

Pomnik w kształcie dziobu łodzi otoczony jest najznakomitszymi postaciami, które przyczyniły się zarówno do powiększenia ówczesnej wiedzy europejczyków o świecie, jak i tym, którzy bezpośrednio przyczynili się do wzrostu zamożności Portugalii. Zatem znajdują się tam m.in. Henryk Żeglarz,  Vasco da Gama, Ferdynand Magellan, bezimienni żołnierze, marynarze i kapłani.

Klasztor Hieronimitów - Mosteiro dos Jerónimos

klasztor hieronimitow

Klasztor braci Św. Hieronima jest jedną z najokazalszych budowli sakralnych w Portugalii. Budowa została zainicjowana przez króla Manuela I, który w ten sposób chciał uczcić bezpieczny powrót Vasco da Gamy z podróży, efektem której było odkrycie morskiej drogi do Indii. Pieniądze na budowę pochodziły z podatków i ceł, jakimi obłożony został handel przyprawami.

Wcześniej znajdowała się w tym miejscu pustelnia - kaplica, ufundowana w 1450 roku przez wielkiego wizjonera - Henryka Żeglarza. To jemu i jego następcom Portugalia zawdzięcza fakt, że to niewielkie państewko na skraju Europy stało się światową potęgą. W pustelni tej miał modlić się i spędzić swą ostatnią noc przed wyprawą do Indii również Vasco da Gama.

Twórcami kościoła i klasztoru byli Diogo de Boitaca i Joao de Castilho. Budowla utrzymana jest w stylu manuelińskim. To okres późnego gotyku charakterystyczny dla Portugalii, który łączy formy orientalne z motywami morskimi, takimi jak grzbiety fal morskich, liny okrętowe, koniki morskie itp.

Dzięki przemyślanej konstrukcji kompleks oparł się trzęsieniu ziemi z 1755 roku. Dziś wskutek zamulenia Tagu, leży znacznie dalej od rzeki, niż w czasach gdy był budowany.

Centrum Kulturalne Belém

centrum kulturalne belem

Z racji swojego położenia nieopodal klasztoru św. Hieronima nowoczesna zabudowa Centrum Kulturalnego Belem wzbudzała liczne kontrowersje. Decyzja o jego budowie zapadła w 1988 roku, a wybudowano je w 1992 roku. Centrum zajmuje łącznie ok. 100.000 m² i jest dziełem architektów Vittorio Gregotti i Manuela Salgado. Wnętrza zostały zaplanowane przez Daciano Costa. Budynek powstał z okazji prezydencji Portugalii w Unii Europejskiej. Po tym czasie przekształcono go w Centrum Kulturalne. W swojej strukturze budynek posiada Centrum Konferencyjne, dwie duże sale, w których odbywają się przedstawienia teatralne, operowe, baletowe i koncerty muzyczne oraz cztery galerie dla wystaw obejmujących współczesne sztuki plastyczne, architekturę jak i fotografię.

Zdjęcia Belem © Jarosław Fiderek ® Studio Kreatywne www.fiderek.eu

 
Powered by Phoca Gallery